Afstamming legt vast wie de juridische ouders van een kind zijn, met gevolgen voor gezag, onderhoud, erfenis en nationaliteit. In Utrecht gelden specifieke regels en procedures voor het vaststellen hiervan.
Wat houdt afstamming in?
Afstamming is de juridische band tussen een kind en zijn of haar ouders. Dit bepaalt wie volgens de wet als ouders worden gezien, los van biologische feiten.
Hoe ontstaat afstamming?
| Type afstamming | Manier van ontstaan |
|---|---|
| Geboorte | De moeder is de vrouw die het kind ter wereld brengt |
| Huwelijk of partnerschap | De echtgenoot of geregistreerde partner van de moeder |
| Erkenning | Vrijwillige erkenning door de vader |
| Gerechtelijke beslissing | Rechter bepaalt het vaderschap |
| Adoptie | Via een uitspraak van de rechtbank |
Regels voor juridisch moederschap
De juridische moeder is de vrouw die het kind baart, ook in situaties zoals:
- Eiceldonatie: de draagmoeder wordt als juridische moeder gezien
- Draagmoederschap: adoptie is nodig voor overdracht van moederschap
Regels voor juridisch vaderschap
Een man wordt juridisch vader als hij:
- Getrouwd is met de moeder bij de geboorte van het kind
- Een geregistreerd partnerschap heeft met de moeder
- Het kind officieel heeft erkend
- Zijn vaderschap door de rechter is bevestigd
Gevolgen van afstamming
- Achternaam: Ouders kiezen de naam van vader of moeder voor het kind
- Nationaliteit: Kan worden overgedragen via een ouder
- Gezag: Juridische ouders kunnen gezag uitoefenen
- Onderhoudsplicht: Ouders moeten financieel bijdragen
- Erfrecht: Kinderen erven van hun juridische ouders
Wat als de biologische vader niet juridisch vader is?
De juridische afstamming kan afwijken van de biologische situatie. Een biologische vader kan erkenning aanvragen of via de rechtbank vaderschap laten vaststellen. Een juridische vader kan het vaderschap betwisten.Kan een kind meer dan twee juridische ouders hebben?
Nee, volgens Nederlands recht kan een kind slechts twee juridische ouders hebben, ongeacht of dit twee moeders, twee vaders of een vader en moeder zijn.Beïnvloedt afstamming de achternaam van een kind?
Ja, bij de geboorteaangifte bepalen ouders welke achternaam het kind krijgt, die van de vader of de moeder. Deze keuze geldt ook voor toekomstige kinderen van hetzelfde stel.Veelgestelde vragen over afstamming in Utrecht
Hoe erken ik mijn kind als ik niet getrouwd ben?
Als je niet getrouwd bent, kun je erkenning regelen bij de gemeente Utrecht of via een notaris. Dit kan tijdens de zwangerschap of na de geboorte. Toestemming van de moeder is nodig als het kind jonger is dan 16 jaar. Erkenning geeft juridische rechten en plichten, zoals gezag en onderhoudsplicht.
Wat te doen als de biologische vader erkenning weigert?
Bij weigering kun je de rechtbank Midden-Nederland (Vrouwe Justitiaplein 1, Utrecht) vragen om het vaderschap vast te stellen. Een DNA-test kan worden opgelegd. Bij vaststelling krijgt de vader juridische verplichtingen zoals onderhoud.
Kan een kind de achternaam van de vader krijgen zonder huwelijk?
Ja, bij erkenning door de vader kunnen ouders bij de geboorteaangifte kiezen voor de achternaam van de vader. Zonder erkenning krijgt het kind automatisch de naam van de moeder.
Wat betekent afstamming voor erfrecht?
Afstamming bepaalt de erfgenamen. Een kind erft van juridische ouders, ook zonder testament. Zonder erkenning erft het kind enkel van de moeder of juridische vader. Erkenning creëert erfrechtelijke banden.
Hoe werkt afstamming bij draagmoederschap?
De draagmoeder is juridisch de moeder, ongeacht biologische afkomst. Wensouders moeten adoptie aanvragen via de rechtbank om juridisch ouder te worden. Tot die tijd blijft de draagmoeder juridisch verantwoordelijk.
Hulp en contact in Utrecht
Voor juridische vragen over afstamming kun je terecht bij het Juridisch Loket Utrecht, Catharijnesingel 55. Voor rechtszaken kun je contact opnemen met Rechtbank Midden-Nederland, Vrouwe Justitiaplein 1.