Erkenning is een juridische stap waarbij een man officieel de vader van een kind wordt. Dit is noodzakelijk als hij niet getrouwd is met de moeder of geen geregistreerd partnerschap met haar heeft.
Wanneer moet een kind erkend worden?
Erkenning is vereist in de volgende situaties:
- De ouders zijn niet getrouwd
- Er is geen geregistreerd partnerschap tussen de ouders
- Er is geen andere juridische vader geregistreerd
Hoe kan ik een kind erkennen?
Erkenning kan op verschillende momenten en locaties plaatsvinden:
| Moment | Plaats | Wie |
|---|---|---|
| Vóór de geboorte | Gemeente Utrecht (burgerlijke stand) | Vader met instemming van de moeder |
| Tijdens de geboorteaangifte | Gemeente Utrecht | Vader met instemming van de moeder |
| Na de geboorte | Gemeente Utrecht of notaris | Vader met instemming van moeder of kind |
Instemming voor erkenning
Voor erkenning is toestemming nodig, afhankelijk van de leeftijd van het kind:
- Kind onder 12 jaar: Alleen toestemming van de moeder
- Kind tussen 12 en 16 jaar: Toestemming van zowel moeder als kind
- Kind ouder dan 16 jaar: Alleen toestemming van het kind
Vervangende toestemming via de rechter
Als de moeder weigert toestemming te geven, kan de vader een verzoek indienen bij de rechtbank voor vervangende toestemming. De rechter kan dit goedkeuren, tenzij:
- Erkenning de belangen van de moeder in de opvoeding schaadt
- De ontwikkeling van het kind negatief wordt beïnvloed
Gevolgen van erkenning sinds 2023
Vanaf 1 januari 2023 krijgt de vader bij erkenning automatisch gezamenlijk gezag samen met de moeder. Voor die datum moest dit apart worden aangevraagd.
Erkenning annuleren
Het is mogelijk om een erkenning ongedaan te maken als:
- De erkenner niet de biologische vader blijkt te zijn
- De erkenning onder dwang of vergissing plaatsvond
- De gegeven toestemming niet rechtsgeldig was
Kan ik een kind erkennen als ik niet de biologische vader ben?
Ja, dit is mogelijk. Houd er echter rekening mee dat de erkenning later kan worden teruggedraaid als vaststaat dat u niet de biologische vader bent.Wat als de moeder mijn erkenning weigert?
U kunt een verzoek tot vervangende toestemming indienen bij de rechtbank, zoals Rechtbank Midden-Nederland in Utrecht. De rechter bekijkt of erkenning in het belang is van het kind en de moeder. Als biologische vader heeft u een sterke positie.Is erkenning mogelijk vóór de geboorte?
Ja, u kunt een kind al tijdens de zwangerschap erkennen bij de gemeente Utrecht. Dit is praktisch als u wilt dat het kind uw achternaam krijgt of als u niet aanwezig kunt zijn bij de geboorte.Veelgestelde vragen over erkenning in Utrecht
Hoe erken ik mijn kind als de moeder geen toestemming geeft?Bij weigering van de moeder kunt u een verzoek tot vervangende toestemming indienen bij de Rechtbank Midden-Nederland (Vrouwe Justitiaplein 1, Utrecht). De rechter beoordeelt of erkenning in het belang is van het kind. Een advocaat, bijvoorbeeld via het Juridisch Loket Utrecht (Catharijnesingel 55), kan u ondersteunen. Dit proces duurt vaak enkele maanden. Wat zijn mijn rechten en plichten na erkenning?
Na erkenning bent u juridisch de vader, met onderhoudsplicht (alimentatie) en erfrecht voor het kind. Sinds 2023 krijgt u automatisch gezamenlijk gezag, tenzij anders bepaald. U heeft ook recht op omgang, mits dit het kind niet schaadt. Kan ik een kind erkennen als ik niet in Nederland woon?
Ja, erkenning is mogelijk via de gemeente Utrecht, een notaris, of de Nederlandse ambassade/consulaat in het buitenland. Neem contact op met de gemeente Utrecht voor specifieke instructies. Welke documenten heb ik nodig voor erkenning bij de gemeente Utrecht?
Breng een geldig identiteitsbewijs mee (paspoort/ID). Voor erkenning na geboorte is de geboorteakte nodig. Bij erkenning vóór geboorte moet u een zwangerschapsverklaring van een arts of verloskundige overleggen. Toestemming van de moeder (of een rechterlijke beslissing) is ook vereist. Kan ik een erkenning later intrekken?
Ja, een erkenning kan worden vernietigd als u niet de biologische vader bent, als er sprake was van dwang of als de toestemming ongeldig was. Dit verzoek dient u in bij de rechtbank, eventueel met hulp van een advocaat.