Gemeenschap van goederen verdeling in Utrecht

Gemeenschap van goederen verdeling in Utrecht

De gemeenschap van goederen verdeling betreft het eerlijke verdelen van gezamenlijke bezittingen en schulden bij een echtscheiding of het einde van een geregistreerd partnerschap. Dit regime geldt voor huwelijken en partnerschappen in Utrecht die vóór 1 januari 2018 zijn voltrokken, tenzij er afwijkende afspraken zijn gemaakt. Het zorgt voor een gelijkwaardige splitsing van de gemeenschappelijke boedel, maar vraagt om een grondige inventarisatie om conflicten te vermijden, vooral in een dynamische stad als Utrecht met zijn mix van historische en moderne eigendommen.

Wat houdt de gemeenschap van goederen in voor Utrechters?

De gemeenschap van goederen vormt het traditionele vermogensstelsel in Nederland, dat standaard van toepassing is op huwelijken en geregistreerde partnerschappen in Utrecht afgesloten vóór 1 januari 2018, zonder huwelijkse voorwaarden. Hierbij komen alle tijdens het huwelijk opgebouwde bezittingen en schulden in een gedeelde 'boedel' terecht. Wat een partner verdient of aanschaft, behoort ook de ander toe. Eigendommen van vóór het huwelijk blijven privé, tenzij ze vermengd raken met de gemeenschap, bijvoorbeeld door in te zetten voor het Utrechtse huishouden.

Door de Wet aanpassing huwelijksvermogensrecht uit 2018 is de norm verschoven naar een beperkte gemeenschap van goederen, waarbij uitsluitend tijdens het huwelijk verworven zaken gemeenschappelijk zijn. Voor eerdere verbintenissen in Utrecht blijft de volledige gemeenschap gelden, totdat partners via een notaris een ander stelsel kiezen. De verdeling gebeurt bij het ontbinden van het huwelijk, zoals bij scheiding, overlijden of ontbinding van de gemeenschap, en kan lokaal worden afgehandeld bij de Rechtbank Utrecht.

Wettelijke grondslagen

De voorschriften voor de gemeenschap van goederen verdeling staan in het Burgerlijk Wetboek (BW), Boek 1. Relevante bepalingen omvatten:

• Artikel 1:94 BW: Stelt de gemeenschap van goederen als basis voor huwelijken vóór 2018.
• Artikel 1:99 BW: omschrijft de gemeenschap als alle goederen en schulden buiten het privévermogen.
• Artikel 1:111 BW: Beschrijft de verdeling bij ontbinding; de boedel splitst in twee gelijke porties na aftrek van schulden en privé-elementen.
• Artikel 1:119 BW: Laat de rechter toe om bij twist een verdelingsprocedure op te leggen.

Voor partnerschappen in Utrecht gelden soortgelijke regels uit Titel 6 van Boek 1 BW. Met huwelijkse voorwaarden kan de verdeling variëren, maar bij de standaard geldt de wet. Bij internationale koppels in de regio Utrecht kan het Weens Verdrag inzake huwelijksvermogensregimes (Europese wetgeving) meespelen. Voor advies in Utrecht kun je terecht bij Het Juridisch Loket Utrecht.

Vergelijking met alternatieve stelsels

Deze tabel illustreert dat de volledige gemeenschap in Utrecht complexer kan uitpakken, met name bij schulden, erfenissen of lokale vastgoed zoals grachtenpanden.

Hoe verloopt de verdeling praktisch in Utrecht?

De gemeenschap van goederen verdeling start met een volledige opname van de boedel: activa (zoals een woning in de Utrechtse binnenstad, voertuigen, besparingen) en passiva (leningen, leningen). Partners stellen idealiter een gezamenlijke inventaris op, bijgestaan door een notaris of mediator in Utrecht. Waardering geschiedt op de peildatum, doorgaans de scheidingsdatum, rekening houdend met lokale marktprijzen.

Stapsgewijs proces:

1. Boedel vaststellen: Wat is gedeeld? Een huis in Utrecht, aangeschaft tijdens het huwelijk, is gemeenschappelijk, ongeacht wie de lening afloste.
2. Waardenbepaling: Taxatie door lokale experts voor vastgoed; marktprijzen voor andere items.
3. Afrekening: Schulden verrekenen; privé zoals erfenissen uitsluiten, tenzij geïnvesteerd in de boedel.
4. Splitsing: Netto boedel halveren. Uitkoop of verkoop van goederen is mogelijk.
5. Bevestiging: Via akkoord in een convenant, of via de Rechtbank Utrecht bij meningsverschillen.

Bij betrokkenheid van kinderen of een lokaal bedrijf in Utrecht houdt de rechter rekening met derdenbelangen, conform artikel 1:112 BW. De Gemeente Utrecht kan helpen met lokale regelingen rond woningverdeling.

Voorbeelden uit de Utrechtse praktijk

Neem Anna en Bert, gehuwd in 2010 in Utrecht onder gemeenschap van goederen, scheidend in 2023. Ze bezitten een rijksmonumentaal huis van €450.000 (met €250.000 hypotheek), €60.000 spaargeld en een fiets van €15.000. Anna's erfenis van €100.000 bleef gescheiden. De boedel: €450.000 (huis) - €250.000 (hypotheek) + €60.000 + €15.000 = €275.000. Ieder ontvangt €137.500; Anna's erfenis blijft privé. Bert kan Anna uitkopen voor de fiets.

Of: Als een partner voorhuwelijkse schulden afloste met gedeeld geld, vereist dit verrekening, wat discussies kan oproepen. De Rechtbank Utrecht beslist dan op basis van bewijs zoals transacties.

In een uitspraak van de Rechtbank Utrecht (2021) werd een pensioen als gemeenschappelijk geoordeeld, ondanks dat het op één naam stond, vanwege bijdragen uit de gezamenlijke boedel.