Verevening pensioenrechten bij scheiding in Utrecht
In Utrecht, waar veel stellen trouwen en scheiden, zorgt de verevening van pensioenrechten bij scheiding ervoor dat het pensioen dat tijdens het huwelijk is opgebouwd, eerlijk tussen beide ex-partners wordt verdeeld. Elke partner krijgt na de scheiding aanspraak op de helft van het pensioen uit de huwelijkse periode. Deze standaardregeling geldt voor huwelijken en partnerschappen na 1 januari 2000, tenzij er in Utrechtse huwelijkse voorwaarden iets anders is afgesproken. Inwoners van Utrecht kunnen bij de Rechtbank Utrecht terecht voor de scheidingsprocedure en bij Het Juridisch Loket Utrecht voor gratis advies.
Wat houdt verevening van pensioenrechten in voor Utrechters?
Verevening van pensioenrechten is een wettelijke maatregel die pensioenaanspraken, opgebouwd tijdens het huwelijk of partnerschap, gelijk verdeelt bij een scheiding. Dit omvat ouderdoms-, nabestaanden- en arbeidsongeschiktheidspensioen uit de tweede pijler, zoals via werkgevers in Utrechtse sectoren als onderwijs of zorg. De regeling beschermt vooral de partner die door kinderzorg of huishouden minder pensioen opbouwde, wat in een bruisende stad als Utrecht vaak voorkomt bij jonge gezinnen.
In tegenstelling tot de verdeling van bezittingen zoals een huis in de Utrechtse binnenstad of spaargeld, wordt pensioen niet meteen contant uitbetaald, maar verevend. De pensioenbeheerder, vaak een fonds voor Utrechtse werknemers, zorgt ervoor dat bij pensionering de helft van het opgebouwde deel naar de ex-partner gaat. Het blijft dus bij de oorspronkelijke opbouwer tot de uitkeringsleeftijd.
Wettelijke grondslag voor verevening in Nederland, met Utrechtse invulling
De verevening van pensioenrechten is vastgelegd in de Wet verevening pensioenrechten bij scheiding (Wvps), effectief sinds 1 januari 2000. Relevante artikelen zijn:
- Artikel 1 Wvps: Stelt de aanspraak op verevening vast voor pensioenen tijdens het huwelijk of partnerschap.
- Artikel 7 Wvps: Voorziet in een 50/50-verdeling, behalve bij afwijkende Utrechtse huwelijkse voorwaarden.
- Artikel 10 Wvps: Vereist aanvraag bij de pensioenuitvoerder binnen twee jaar na de scheidingsuitspraak van de Rechtbank Utrecht.
Voor pre-2000 huwelijken was verevening optioneel. De Wet toekomst pensioenen (Wtp) vanaf 1 januari 2023 verandert het stelsel, maar behoudt de kern van verevening. Utrechtse inwoners met ambtenarenpensioen (ABP) of in specifieke sectoren moeten de Rijksoverheidssite of Het Juridisch Loket Utrecht raadplegen voor uitzonderingen.
Hoe verloopt verevening praktisch in Utrecht?
Bij een scheiding in Utrecht start de procedure bij de Rechtbank Utrecht, waar het vonnis de verevening vermeldt. De advocaat of notaris meldt dit aan de pensioenfondsen. Beide partners krijgen een pensioenoverzicht met opbouw voor en tijdens het huwelijk. Het huwelijkse deel – van trouwdag tot scheidingsdatum – wordt gelijk opgedeeld.
Stapsgewijs proces:
- Scheidingsprocedure bij Rechtbank Utrecht: De rechter keurt de scheiding goed en includeert verevening in het vonnis.
- Aanvraag verevening: Dien binnen twee jaar na de datum schriftelijk in bij alle pensioenuitvoerders.
- Berekening: Het fonds rekent het huwelijkse deel uit. Bijvoorbeeld: als partner A €12.000 jaarlijks opbouwde en partner B €6.000, ontvangt B €3.000 extra uit A's pensioen (helft van het verschil).
- Uitvoering: Bij pensionering betaalt het fonds de vereveningsaanspraak direct aan de ex-partner.
Essentiële details: Nabestaandenpensioen wordt alleen verevend als het expliciet verzekerd is. AOW (eerste pijler) valt erbuiten, omdat het op woonjaren in Nederland, inclusief Utrecht, gebaseerd is.
Rechten en verplichtingen bij pensioenverevening voor Utrechtse scheidingskoppels
Elke ex-partner in Utrecht heeft recht op helft van de huwelijkse pensioenopbouw, met toeslagen en aanpassingen voor inflatie. Dit recht is onvervreemdbaar tot pensionering. Verplichtingen zijn:
- Pensioenfondsen tijdig op de hoogte stellen van de scheiding via de Rechtbank Utrecht.
- Samenwerken bij berekeningen en data-uitwisseling.
- Bij overschrijding van de tweejaars-termijn vervalt het recht, behalve bij force majeure; schakel Het Juridisch Loket Utrecht in voor hulp.
Als een partner pensioenrechten negeert, zoals door vroegtijdig stoppen met werken, kan de ander via de Rechtbank Utrecht afdwinging eisen. Bij scheidingen met internationale aspecten, zoals expats in Utrecht, gelden EU-regels (Verordening 2019/1111).
Praktijkvoorbeelden van verevening in een Utrechtse context
Neem Anna en Ben uit Utrecht, die na 10 jaar scheiden. Anna, fulltime in de IT-sector, bouwde €22.000 pensioen per jaar op; Ben, deeltijd in de zorg, €9.000. Hun huwelijkse opbouw: €308.000 voor Anna en €126.000 voor Ben. Door verevening ontvangt Ben €13.500 jaarlijks van Anna's fonds, resulterend in €13.500 netto per persoon.
Bij een kort huwelijk van 2 jaar met inkomensverschillen is de verevening minimaal. Maar na 20+ jaar in Utrecht kan het tienduizenden euro's per jaar uitmaken. Zonder verevening zou de zorgende partner, vaak in Utrechtse gezinnen, ernstig benadeeld zijn.
| Situatie | Met verevening | Zonder verevening |
|---|---|---|
| Hoogverdiener / Zorgende partner | Beiden 50% huwelijksdeel | Zorgende partner krijgt niets |
| Korte huwelijk | Kleine aanpassing | Geen impact |
| Lange huwelijk | Grote gelijkmaking | Grote ongelijkheid |
Veelgestelde vragen
Wat zijn de gevolgen van scheiding?
Bij scheiding worden huwelijkse goederen verdeeld, wordt alimentatie bepaald als nodig, en wordt bepaald wie voor de kinderen zorg draagt.
Hoe wordt het gezag over kinderen bepaald?
Ouders kunnen gezamenlijk gezag hebben of het gezag kan naar één ouder gaan. De rechter beslist in het belang van het kind.
Wat is alimentatie?
Alimentatie is een maandelijkse uitkering van één ouder aan de ander of voor kinderen, bedoeld om in het levensonderhoud te voorzien.
Kan ik mijn kind meenemen als ik ga scheiden?
Dit hangt af van wie het gezag heeft. Met gezag mag je je kind meenemen. Zonder gezag kan dit alleen met toestemming of rechterlijke machtiging.
Hoe lang duurt een scheidingsprocedure?
Met wederzijds goedvinden kan een scheiding in minder dan 3 maanden afgehandeld zijn. Bij geschil kan het 1-2 jaar duren.