Vordering benadeelde partij bij Rechtbank Utrecht
De vordering benadeelde partij (VBp) biedt slachtoffers in Utrecht een directe manier om tijdens de strafzaak bij de Rechtbank Utrecht schadevergoeding te claimen van de verdachte. Hiermee kunt u materiële kosten, zoals reparaties of medische rekeningen, en immateriële schade zoals smartengeld verhalen, zonder een aparte civiele procedure. Dit is ideaal voor Utrechters bij wie de schade snel aantoonbaar is, bijvoorbeeld na een incident in de stad.
Waarom een VBp indienen in Utrecht?
In Utrecht wilt u als slachtoffer niet alleen strafrechtelijke afrekening, maar ook compensatie voor uw verlies. Met een VBp beslist de rechter bij de Rechtbank Utrecht over schuld en vergoeding tegelijk, wat tijd en geld bespaart ten opzichte van een civiele zaak. Dit werkt goed bij lokale zaken zoals fietsdiefstal in de binnenstad of verkeersongelukken op de singels. Neem contact op met Slachtofferhulp Nederland of Het Juridisch Loket Utrecht voor gratis advies, en overweeg een letselschadeadvocaat voor complexe claims.
Wettelijke basis van de VBp
De vordering benadeelde partij staat in het Wetboek van Strafvordering (Sv), artikelen 51a tot 51f. Artikel 51a Sv laat benadeelden toe schade te eisen die direct uit het strafbare feit voortvloeit. Specifieke eisen gelden voor toelaatbaarheid.
- Art. 51b Sv: Indienen schriftelijk of mondeling tijdens de zitting bij Rechtbank Utrecht.
- Art. 51c Sv: Rechter controleert of schade eenvoudig vaststaat en verweer mogelijk is.
- Art. 51f Sv: Toegewezen vonnissen zijn direct uitvoerbaar tegen de verdachte.
Het Burgelijk Wetboek (BW), art. 6:162, vormt de basis voor onrechtmatige daad. De strafrechter past civielrechtelijke normen toe op de schade.
Toelaatbaarheidsvoorwaarden
Een VBp is niet voor elke claim geschikt. De Rechtbank Utrecht hanteert drie toetsspunten:
- Eenvoudige vaststelling: Schade blijkt uit duidelijke bewijzen zoals bonnetjes of doktersverklaren.
- Redelijk verweer: Verdachte krijgt kans zich te verweren.
- Geen overmatige complexiteit: De claim mag de strafprocedure niet vertragen.
Bij afwijzing biedt het vonnis bewijskracht voor een latere civiele zaak (art. 51e Sv).
De procedure in Utrecht stap voor stap
Zo verloopt een VBp bij de Rechtbank Utrecht:
- Indienen: Bij aangifte bij de politie in Utrecht of maximaal ter zitting. Gebruik OM-formulieren of schakel een advocaat in via Het Juridisch Loket Utrecht.
- Gesubsidieerde bijstand: Recht op dag-subsidie via de Raad voor Rechtsbijstand; Het Juridisch Loket Utrecht helpt met aanvragen.
- Zitting: U of uw raadsman legt uit, officier en verdediging reageren.
- Uitspraak: Vonnis wijst toe, wijst af of stuurt door naar civiel.
- Executie: Direct beslag mogelijk op bezittingen van de veroordeelde.
Praktijkvoorbeelden uit Utrecht
Voorbeeld: Een roekeloos verkeersongeval op de Utrechtse Biltstraat veroorzaakt letsel, autoschade (€2.500) en medische kosten (€4.500). Uw VBp voor €7.000 plus €2.500 smartengeld wordt toegewezen op basis van politiesporen en facturen.
Bij fietsdiefstal in de Utrechtse wijk Lombok (€900) plus inbraakschade (€600) keurt de rechter de materiële claim goed, maar wijst complexe angstschade af.
Rechten en verplichtingen
Rechten:
- Spreekrecht op zitting (art. 51b lid 2 Sv).
- Directe tenuitvoerlegging bij toewijzing.
- Bewijs in civiele follow-up bij afwijzing.
Plichten:
- Schade precies onderbouwen met bewijsstukken.
- Verweer van verdachte faciliteren.
- Proceskosten riskeren bij ongefundeerde claim.
Vergelijking VBp versus civiele procedure
| Aspect | VBp (Rechtbank Utrecht) | Civiele procedure |
|---|---|---|
| Snelheid | Snelle afhandeling met strafzaak | 1-3 jaar wachttijd |
| Kosten | Laag, met subsidie via Juridisch Loket | Hoger, incl. griffierecht |
| Complexiteit | Voor simpele gevallen | Voor alle claims |
| Uitvoerbaarheid | Onmiddellijk bij vonnis | Na aparte executie |
Veelgestelde vragen
Kan ik een VBp indienen als de verdachte nog niet is gepakt?
Ja, bij aangifte in Utrecht of tijdens de procedure. Dien tijdig in om aan rechterseisen te voldoen.
Wat als de verdachte ontkent?
Rechter beoordeelt bewijs zoals facturen. Verdachte mag reageren; sterk bewijs leidt vaak tot toewijzing.
Is smartengeld mogelijk via VBp?
Ja, als het eenvoudig vaststaat, bijv. bij whiplash of zichtbare littekens na een Utrechtse mishandeling.